Wytyczne Komisji Europejskiej dotyczące rozwoju energii wiatrowej na chronionych obszarach Natura 2000


29 października 2010 r. Komisja Europejska opublikowała kolejne wytyczne ułatwiające stosowanie przepisów dyrektywy ptasiej i dyrektywy siedliskowej podczas realizacji projektów związanych z rozwojem energii wiatrowej.

Dokument zatytułowany „EU Guidance on wind energy development in accordance with the EU nature legislation” zawiera analizę wpływu energii wiatrowej na wrażliwe gatunki i siedliska, przykłady dobrych praktyk i szczegółowy opis zasad oceny takich przedsięwzięć w kontekście ich wpływu na obszary Natura 2000.

Celem przyjętym w ramach Unii Europejskiej jest osiągnięcie 20 proc. udziału energii odnawialnej w całkowitym zużyciu energii w Europie do 2020 r. Przewiduje się, że duży udział w osiągnięciu tego celu przypadnie projektom związanym z energetyką wiatrową. Rozwój tego typu przedsięwzięć będzie zatem nadal bardzo dynamiczny. Mając jednak na uwadze zagrożenia wynikające z niewłaściwej lokalizacji lub zaprojektowania farm wiatrowych, skutkujące negatywnym wpływem na gatunki i siedliska chronione w ramach sieci Natura 2000, Komisja Europejska podjęła się opracowania wytycznych.

Mają one służyć nie tylko pracownikom organów administracji, lecz przede wszystkim projektantom, inwestorom i innym podmiotom aktywnie uczestniczącym w procesie powstawania farm wiatrowych.

Chociaż wytyczne nie mają charakteru prawnie wiążącego i nie wiążą się z powstaniem nowych regulacji prawnych, to dotychczasowa praktyka wskazuje, że są niezwykle przydatne i stanowią pożądany model postępowania, co potwierdza orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Celem wytycznych jest zapewnienie prawidłowego stosowania Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/147/WE z dnia 30 listopada 2009 r. w sprawie ochrony dzikiego ptactwa (tzw. dyrektywa ptasia) oraz Dyrektywy Rady 92/43/EWG z dnia 21 maja 1992 r. w sprawie ochrony siedlisk przyrodniczych oraz dzikiej fauny i flory (tzw. dyrektywa siedliskowa).

Nowe wytyczne mają charakter uzupełniający w stosunku do wytycznych opublikowanych już wcześniej. Nadal zatem w przypadku realizacji tego typu przedsięwzięć zasadne będzie stosowanie wskazówek zawartych w dokumentach: „Zarządzanie obszarami Natura 2000: Postanowienia artykułu 6 dyrektywy «siedliskowej» 92/43 EWG”, „Ocena planów i przedsięwzięć znacząco oddziałujących na obszary Natura 2000. Wytyczne metodyczne dotyczące przepisów Artykułu 6(3) i (4) Dyrektywy Siedliskowej 92/43/EWG” oraz „Wytyczne dot. Artykułu 6(4) Dyrektywy Siedliskowej 92/43/EWG: wyjaśnienie pojęć: rozwiązania alternatywne, konieczne wymogi nadrzędnego interesu publicznego, środki kompensujące, ogólna spójność, Opinia Komisji”.

Najistotniejszym elementem wytycznych jest procedura „krok po kroku” dla przedsięwzięć dotyczących energii wiatrowej mogących oddziaływać na obszary Natura 2000. Odnosi się ona do zapisów art. 6 (3) dyrektywy siedliskowej, zgodnie z którym każde przedsięwzięcie, które może w istotny sposób oddziaływać na dany teren, podlega odpowiedniej ocenie jego skutków dla danego terenu z punktu widzenia założeń jego ochrony. Dopiero w świetle wniosków wynikających z tej oceny odpowiednie organy wyrażają zgodę na realizację danego przedsięwzięcia po upewnieniu się, że nie wpłynie ona niekorzystnie na dany teren.

Załącznikiem do wytycznych jest między innymi uporządkowana lista najważniejszych dokumentów zawierających wytyczne dotyczące procedur oddziaływania na środowisko przyjętych zarówno w ramach struktur UE, jak i na poziomie krajowym.

Wytyczne są dostępne do pobrania ze strony internetowej Komisji Europejskiej.