Ewa Górnisiewicz

Spór o oznaczenia towarów – od kiedy znak towarowy musi być używany?

Sąd (dawny Sąd Pierwszej Instancji) wypowiedział się na temat tzw. rzeczywistego używania znaku towarowego w sytuacji, kiedy przepisy krajowe są odmienne niż regulacja zawarta w prawie wspólnotowym.

(Wyrok Sądu z 14 kwietnia 2011 roku, sygn. akt T-466/08)

W 1996 roku w Niemczech na rzecz Focus Magazin został zarejestrowany słowny znak towarowy FOCUS dla towarów w kilku klasach, m.in. w klasie 3, tj. dla kosmetyków. Znak ten stał się wkrótce przedmiotem kilku sprzeciwów na terenie Niemiec. Ostatnie ze wspomnianych postępowań zakończyło się w 2004 roku.

W 2003 roku Lancome zgłosiła w OHIM słowny wspólnotowy znak towarowy ACNO FOCUS dla towarów z klasy 3, tj. produktów kosmetycznych i kosmetyków kolorowych.

Focus Magazine wniósł sprzeciw wobec tej rejestracji, twierdząc, że narusza ona prawa do wcześniejszego znaku towarowego FOCUS.

Zgodnie z rozporządzeniem w sprawie wspólnotowego znaku towarowego (podobnie w polskim prawie) żeby sprzeciwić się rejestracji znaku towarowego, który narusza prawo do znaku wcześniejszego, należy wykazać (na wniosek drugiej strony), że znak ten był używany w stosunku do towarów bądź usług, dla jakich został zarejestrowany, jednak pod warunkiem że w dniu opublikowania zgłoszenia spornego znaku znak wcześniejszy był zarejestrowany od co najmniej 5 lat. Sąd nie bada z urzędu, tj. z własnej inicjatywy, czy znak był używany – czyni to tylko na wniosek strony.

Lancome wniosła więc o przedstawienie przez Focus Magazine dowodu używania znaku FOCUS. Focus Magazine w swojej replice argumentował, że datą, od której rozpoczął się obowiązek używania znaku FOCUS, jest data zakończenia ostatniego ze sporów w sprawie sprzeciwów w Niemczech (2004), a nie data zarejestrowania znaku przez organ rejestrowy (1996).

Wydział Sprzeciwów OHIM, nie przychylając się do stanowiska Lancome, uwzględnił sprzeciw Focus Magazine. Stwierdził, że w zaistniałych okolicznościach sprawy Focus Magazine nie jest zobowiązany do wykazania używania znaku, ponieważ datą rozpoczęcia używania jest data rejestracji znaku, a nie data zakończenia ostatniego ze sporów. Wydział Sprzeciwów uznał również, że towary oznaczone wcześniejszym znakiem FOCUS i towary, dla których został zgłoszony znak ACNO FOCUS, są identyczne, co przy podobieństwie obu oznaczeń wyklucza możliwość rejestracji ACNO FOCUS ze względu na istnienie prawdopodobieństwa wprowadzenia w błąd.

Sąd zauważył, że choć ze wstępnej interpretacji przepisów wynika, że momentem, od którego rozpoczyna się wyżej wskazany pięcioletni okres, powinien być dzień rejestracji, to w stosunku do krajowych znaków towarowych zasada ta niekoniecznie musi mieć zastosowanie. Odmienna regulacja krajowa dotycząca uznania znaku towarowego za zarejestrowany może wykluczać zastosowanie ww. reguły. W związku z takim rozumieniem wspomnianego rozporządzenia Sąd zbadał przepisy prawa niemieckiego i ustalił, że jeżeli znak był przedmiotem postępowania w sprawie sprzeciwu, to datą rozpoczęcia obowiązku używania jest dzień zakończenia tego postępowania, czyli  w okolicznościach sprawy  dzień wskazywany przez Izbę Odwoławczą OHIM.

Dla ilustracji można wspomnieć, że gdyby wcześniejszym znakiem towarowym był znak towarowy zarejestrowany w Polsce, to za dzień rozpoczęcia używania znaku towarowego należałoby uznać dzień następujący po dniu wydania decyzji Urzędu Patentowego o udzieleniu prawa ochronnego. Polska ustawa nie przewiduje żadnych zastępczych terminów.

W omawianym orzeczeniu Sąd podzielił także opinię Izby Odwoławczej OHIM, że podobieństwo znaków oraz identyczność towarów wywołują prawdopodobieństwo wprowadzenia w błąd.

Ewa Górnisiewicz, Zespół Własności Intelektualnej kancelarii Wardyński i Wspólnicy